Anemia – dieta. Co jeść, a czego unikać przy niedokrwistości?

12 stycznia 2022

Stan organizmu, w którym produkuje on zbyt mało krwinek lub hemoglobiny, by zaopatrzyć wszystkie komórki w tlen, to anemia. Dieta w okresie tej choroby powinna być bogata w przyswajalne dla organizmu żelazo, ponieważ najczęściej niedokrwistość spowodowana jest przez niedobory właśnie tego pierwiastka. Sprawdź, co jeść, a czego unikać w codziennym jadłospisie podczas leczenia anemii.

Co jeść przy anemii? Produkty bogate w żelazo

Wiele osób, usłyszawszy diagnozę niedokrwistości, zastanawia się, co jeść przy anemii, żeby jak najszybciej wrócić do zdrowia. W zależności od stopnia niedoboru żelaza, lekarz może zalecić specjalną dietę, której celem będzie regularne uzupełnianie tego pierwiastka. W cięższych niedoborach, specjalista może włączyć dodatkową suplementację żelaza, by szybciej wyrównać jego poziom.

Jakie produkty zawierają najwięcej składników, kluczowych dla walki z anemią? W zależności od diety, warto stawiać na produkty bogate w witaminę C, która wspomaga wchłanianie żelaza. Dużą ilość cennego pierwiastka zawierają m.in. sezam, kakao, pestki dyni oraz słonecznika, orzechy (głównie pistacje i nerkowce), suszone owoce, płatki owsiane i siemię lniane.

Żeby szybko i  trwale  uporać się z dolegliwością jaką jest anemia, dieta nastawiona na uzupełnianie niedoboru żelaza, powinna być nie tylko zdrowa, ale także smaczna – wówczas łatwiej będzie jej przestrzegać. Raz na jakiś czas, dzień można zacząć śniadaniem w postaci gotowanej owsianki z dodatkiem świeżych i suszonych owoców, orzechów, kakao oraz siemienia lnianego – taki posiłek dostarczy organizmowi nie tylko odpowiednią porcję żelaza, ale również mnóstwo witamin i składników odżywczych.

Anemia ­− dieta mięsna może pomóc!

Dieta przy anemii z niedoboru żelaza powinna być bogata w naturalne źródła tego pierwiastka, takie jak np. wątróbka. Zawiera ona bardzo dużo żelaza o wysokiej przyswajalności. Warto jednak uważać z jej ilością, ponieważ znacznie podnosi poziom cholesterolu we krwi. Jeśli nie przepadasz za podrobami, włącz do diety mięso, zwłaszcza wołowe lub indycze.

Przyswajalne żelazo można dostarczyć organizmowi również poprzez jedzenie ryb i owoców morza – na szczycie listy produktów bogatych w ten cenny pierwiastek znajduje się kawior, sardynki, śledzie i  makrele – zarówno świeże, jak i wędzone oraz anchois.

Dieta przy anemii – jedz warzywa strączkowe!

A co jeżeli nie jesz mięsa? Jak powinna wyglądać dieta dla anemika wegetarianina lub weganina? Postaw na warzywa strączkowe. Wśród nich, pod względem zawartości żelaza, prym wiodą: soja, fasola biała oraz soczewica. Dużą ilość tego pierwiastka znajdziesz także w ciecierzycy, grochu i fasoli azuki (adzuki).

Żeby poprawić przyswajalność żelaza z tych produktów, warto wcześniej namoczyć je w wodzie. Warzywa strączkowe zawierają kwas fitynowy, który zaburza prawidłowe wchłanianie żelaza z pokarmów, dlatego należy się go pozbyć przez moczenie i gotowanie ziaren. Pamiętaj, by wygotować je w świeżej wodzie – to powoduje lepszą neutralizację fitynianów.

Dieta dla anemika – postaw na owoce!

Zamień słodkie przekąski na owoce – nie tylko zawierają mnóstwo witamin, ale także są cennym źródłem żelaza. W okresie leczenia anemii warto przegryzać morele – świeże lub suszone, porzeczki i czarne jagody.

Oprócz żelaza, owoce dostarczają organizmowi witaminy C – składnika, który poprawia przyswajalność tego niezbędnego pierwiastka. Dzięki owocom oraz warzywom, spożywane żelazo wchłania się szybciej i w większych ilościach, dlatego nie powinno ich zabraknąć w codziennej diecie.

Czego nie jeść przy anemii z niedoboru żelaza?

Oprócz tego, jak powinna wyglądać dieta osoby borykającej się z niedokrwistością, spowodowaną niedoborem żelaza, warto wiedzieć także, czego nie jeść przy anemii. Niektóre produkty zawierają substancje, które utrudniają wchłanianie żelaza z pokarmu – jak chociażby wspomniany wcześniej kwas fitynowy.

Podczas leczenia anemii, najlepiej wykluczyć z jadłospisu napoje typu cola. Zawierają dużą ilość fosforu – pierwiastka o właściwościach zaburzających przyswajanie żelaza. Nie powinno się ich pić zwłaszcza podczas spożywania posiłków. Podobnie jest z kawą i zieloną herbatą – zawarte w nich taniny także obniżają zdolność wchłaniania żelaza przez organizm.

Należy również uważać z częstotliwością spożywania płatków owsianych – choć są źródłem żelaza, to nawet odmoczone i zagotowane zawierają fityniany, dlatego nie powinno się jeść ich codziennie.

Nie zaleca się także picia alkoholu, ponieważ zaburza on prawidłową pracę szpiku kostnego, w którym powstają komórki krwi. Wbrew krążącemu mitowi, jakoby czerwone wino miało wspierać organizm w okresie leczenia anemii z niedoboru żelaza, lekarze odradzają jego spożywanie. Wino również utrudnia wchłanianie potrzebnego pierwiastka z pokarmów, a tym samym opóźnia powrót do zdrowia.

Anemia – jakie badania wykonać?

Żeby uniknąć problemów związanych z anemią, warto zadbać nie tylko o dietę, ale także o profilaktykę. Przynajmniej raz w roku wykonaj podstawowe badania okresowe, takie jak morfologia krwi, glukoza, cholesterol i mocz – zrobisz je w punktach pobrań Diagnostyki na terenie całego kraju.

 

Bibliografia:

Orlicz-Szczęsna G., Żelazowska-Posiej J., Kucharska K.: Niedokrwistość z niedoboru żelaza. Curr. Prob.. Psychiatry, R. 2011, 12 (4), s.590 – 594.