10 sierpnia 2022

Ból i pieczenie pochwy – co je może powodować?

Pieczenie pochwy i dolegliwości bólowe okolic intymnych mogą sugerować szereg patologii. Wśród częściej spotykanych wymienia się zakażenie grzybicze pochwy, waginozę bakteryjną czy miejscową reakcję alergiczną. Pojawienie się pieczenia i bólu pochwy wymaga w każdym przypadku konsultacji ginekologicznej.

Ból i pieczenie pochwy to często występujące dolegliwości, które są źródłem sporego dyskomfortu dla kobiety. Nie tylko utrudniają codzienne funkcjonowanie, ale i rzutują na relacje intymne – brak przyjemności z seksu czy wręcz unikanie współżycia. Sprawdź, co może odpowiadać za ból i pieczenie pochwy.

Grzybica przyczyną pieczenia w okolicy pochwy

Jedną z częstszych przyczyn bólu i pieczenia pochwy jest infekcja grzybicza pochwy. Zwykle za jej powstanie odpowiadają grzyby z rodzaju Candida, stąd też określana bywa mianem kandydozy pochwy. Rozwojowi grzybicy pochwy sprzyjają następujące czynniki:

  • osłabienia odporności organizmu,
  • długotrwała antybiotykoterapia,
  • dieta bogata w cukry,
  • zaburzenia hormonalne,
  • nieprawidłowa higiena intymna,
  • zmiana środowiska pochwy (pH i mikroflory bakteryjnej),
  • stosowanie antykoncepcji hormonalnej.

Poza bólem i pieczeniem pochwy w przebiegu grzybicy pojawić się mogą następujące objawy:

  • uporczywy świąd w okolicy intymnej,
  • obrzęk warg sromowych,
  • uczucie suchości pochwy,
  • zaczerwienienie pochwy i warg sromowych,
  • upławy – gęste, o grudkowej, serowatej konsystencji, białe lub w kolorze żółtawym, bezzapachowe.

Dolegliwości towarzyszące infekcji grzybiczej pochwy nasilają się w trakcie stosunku i po nim. Zdarzają się przypadki, w których infekcja grzybicza przebiega bezobjawowo lub objawia się wyłącznie w postaci bólu albo pieczenia w czasie stosunku czy bezpośrednio po nim.

Infekcja bakteryjna przyczyną pieczenia w pochwie

Ból i pieczenie w okolicy pochwy mogą być spowodowane infekcją bakteryjną. Tzw. waginoza bakteryjna to najczęstszy stan zapalny dróg rodnych. W jej przebiegu zamiast prawidłowej mikroflory pochwy pojawiają się w dużych proporcjach patogenne bakterie beztlenowe. Najczęściej stwierdzanymi czynnikami etiologicznymi waginozy bakteryjnej są: Gardnerella vaginalis, gatunki bakterii z rodzaju Porphyromonas, Mobiluncus, Prevotella, Peptostreptococcus, Ureaplasma. Bakterie te zastępują prawidłową mikroflorę pochwy, którą budują zwłaszcza pałeczki z rodzaju Lactobacillus.

Czynnikami sprzyjającymi rozwojowi infekcji bakteryjnej pochwy są:

  • czynniki zewnętrzne, np.: palenie papierosów, nieprzestrzeganie higieny, stosowanie nieprawidłowej diety, nawyki seksualne (np. częsta zmiana partnerów), antykoncepcja (np. wkładka domaciczna), antybiotykoterapia, 
  • warunki panujące w pochwie – ciepło, wilgoć, 
  • stan metaboliczny, immunologiczny i hormonalny organizmu. 

Bakteryjna waginoza pochwy jest szczególnie niebezpieczna dla kobiet w ciąży. W celu kontroli przebiegu ciąży i kondycji ciężarna może wykonać specjalnie opracowany pakiet badań.

Poza świądem i pieczeniem okolic pochwy waginozie towarzyszyć mogą następujące dolegliwości:

  • pH wydzieliny z pochwy powyżej 4,5,
  • wodniste, szarawe upławy o nieprzyjemnym rybim zapachu,
  • podrażnienie śluzówki ściany pochwy, 
  • dyskomfort podczas oddawania moczu.

Miejscowa reakcja alergiczna – świąd i pieczenie pochwy

Nierzadką przyczyną pieczenia pochwy jest miejscowa reakcja alergiczna. Za jej powstanie odpowiada zbyt silna odpowiedź układu odpornościowego na środki znajdujące się w składzie produktów przeznaczonych do higieny okolic intymnych, w tym np. podpasek, chusteczek higienicznych, papieru toaletowego, płynu do kąpieli, żelu do mycia miejsc intymnych. Niekiedy uczulają produkty do prania i płukania, w których prane są ubrania mające bezpośredni kontakt z okolicami intymnymi. Miejscową reakcję alergiczną wywołują również środki antykoncepcyjne, np. preparaty plemnikobójcze, krążki dopochwowe, prezerwatywy – substancje stosowane do ich barwienia czy perfumowania, lateks, z którego są wykonane. Innym prowokatorem miejscowej reakcji alergicznej zdarza się materiał, z jakiego wykonana została bielizna. Efektem alergii jest stan zapalny.

Choroby weneryczne – przyczyny pieczenia pochwy

Pieczenie pochwy pojawia się w przebiegu chorób wenerycznych. Wśród najczęstszych chorób przenoszonych drogą płciową znajdują się chlamydioza i rzęsistkowica. Pierwszej z nich towarzyszyć mogą takie objawy, jak m.in.: świąd okolicy cewki moczowej, ropny lub ropno-śluzowy wyciek przy ujściu cewki moczowej, problemy z oddawaniem moczu, zaburzenie cyklu miesiączkowego, ból i pieczenie okolic intymnych. Rzęsistkowica to choroba pasożytnicza dróg moczowo-płciowych, wywoływana przez pierwotniaki z rodzaju Trichomonas. Powoduje ona pieczenie i ból okolic pochwy, cuchnące i pieniste upławy w kolorze żółtozielonkawym, ból podczas oddawania moczu, częstomocz. 

Inne przyczyny bólu i pieczenia pochwy

Ból i pieczenie pochwy po stosunku mogą być spowodowane niewystarczającym nawilżeniem okolic intymnych. Dolegliwości te pojawiają się często u kobiet bardzo aktywnych seksualnie, które narażone są na powstanie drobnych otarć w czasie współżycia. 

Kolejną możliwą przyczyną bólu i pieczenia pochwy jest atrofia, czyli zanikowe zapalenie pochwy, jakie rozwinąć się może u kobiet w okresie menopauzy. Atrofia spowodowana jest bowiem niedoborem estrogenu, czyli hormonu, który odpowiada za utrzymanie odpowiedniego dopływu krwi do tkanek miejsc intymnych. Poza pieczeniem i bólem pochwy atrofii towarzyszy szereg innych objawów, w tym m.in.: utrata elastyczności ścian pochwy, zwężenie przedsionka pochwy, suchość pochwy, plamienie po stosunku, swędzenie miejsc intymnych, utrata objętości tkanek warg sromowych.

Warto w tym miejscu wspomnieć również o pieczeniu i bólu pochwy, powstałych na skutek stosowania niektórych leków. Przykładowo w wyniku przedłużonej antybiotykoterapii może dojść do zakłócenia równowagi biologicznej w pochwie, co sprzyja namnażaniu się chorobotwórczych drobnoustrojów – grzybów czy bakterii odpowiedzialnych za infekcje, przebiegające z bólem, świądem, pieczeniem pochwy.

 

Autor: dr n. o zdr. Olga Dąbska

Weryfikacja merytoryczna: lek. Agnieszka Żędzian

 

Bibliografia

  1. G.H. Bręborowicz, Położnictwo i ginekologia, t. 2, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2014.
  2. W. Kurzatowski, J. Dejewska, B. Rozbicka i wsp., Kandydozy pochwy, „Przegląd Menopauzalny” 2002, nr 3, s. 47–48.