29 czerwca 2022

Co mogą oznaczać zawroty głowy? Poznaj najczęstsze przyczyny

Zaburzenia równowagi dotykają osób w każdym wieku. Mogą pojawić się nagle i prowadzić do chwilowej utraty przytomności lub jedynie zaburzenia równowagi. Ciemny lub rozmazany obraz przed oczami może budzić niepokój o stan zdrowia. Czy zawsze słusznie? Zobacz, co może powodować zawroty głowy i co one zazwyczaj oznaczają.

Zawroty głowy – objawy

Pacjenci zgłaszający się do lekarza określają zawroty głowy jako uczucie braku równowagi. Jeśli masz zawroty głowy, możesz odczuwać je jako delikatne kołysanie lub wirowanie, które skutecznie utrudnia kontynuowanie bieżących zadań. Zawroty głowy mogą pojawić się zarówno rano, jak i w ciągu dnia. Problem ten dotyka pacjentów w każdym wieku, więc nie ma znaczenia, ile masz lat i jaki jest Twój stan zdrowia. Zawroty głowy mogą mieć błahą przyczynę, ale niekiedy świadczą o poważnej dolegliwości, dlatego tak ważne jest, aby obserwować pozostałe symptomy i w razie potrzeby jak najszybciej skonsultować się z lekarzem.

Zawroty głowy – przyczyny

Każda dolegliwość ma swoją przyczynę i nie inaczej jest w przypadku zawrotów głowy. Jeśli czujesz, że świat zaczyna kołysać się lub wirować, a przed oczami pojawia się ciemna przestrzeń, to oznacza, że odczuwasz zawroty głowy. Jakie mogą być ich powody? Często takie objawy pojawiają się po szybkiej zmianie pozycji, np. z siedzącej na stojącą. Wówczas układ krwionośny musi szybko dostosować się do nowych warunków. Na szczęście samopoczucie powinno poprawić się po krótkiej chwili. Jeśli tak się nie stało lub zawroty głowy powtarzają się regularnie, wówczas należy szukać przyczyny gdzie indziej.

Przyczyny zawrotów głowy mogą mieć źródło w układzie sercowo-naczyniowym, nerwowym, ale również bezpośrednio w narządzie słuchu, gdzie znajduje się błędnik. Są to trzy główne kierunki diagnostyki. Do najczęstszych schorzeń, które mogą powodować zawroty głowy, należą m.in.:

  • choroby ucha wewnętrznego, środkowego i zewnętrznego,
  • migrena,
  • depresja i zaburzenia lękowe,
  • epilepsja,
  • nadciśnienie tętnicze,
  • zaburzenia rytmu serca,
  • miażdżyca.

Lista chorób, na które mogą wskazywać zawroty głowy, jest szeroka. Z tego powodu unikaj samodzielnej diagnostyki. Jedynie konsultacja lekarska wraz z analizą wyników badań daje możliwość wskazania właściwej diagnozy.

Przyczyny zawrotów głowy u osób starszych

Wraz z wiekiem zwiększa się odsetek osób, które doświadczają zawrotów głowy. Co trzecia osoba po 65. roku życia zauważa u siebie zaburzenia równowagi. Z każdym rokiem życia odsetek takich osób rośnie. Jakie mogą być przyczyny zawrotów głowy u osób starszych? Podobnie jak w pozostałych grupach wiekowych za zawroty głowy mogą odpowiadać: wysokie ciśnienie tętnicze, zaburzenia rytmu serca, choroby ucha wewnętrznego czy zaburzenia funkcjonowania układu nerwowego. Jedyna różnica wynika z częstotliwości występowania tych chorób.

Osoby starsze znacznie częściej mają wyżej wymienione dolegliwości, co sprawia, że odsetek pacjentów powyżej 65. roku życia, którzy zgłaszają się do lekarza z zawrotami głowy, jest wyższy niż w młodszych grupach wiekowych. Wraz z wiekiem zwiększa się ryzyko występowania zaburzeń neurologicznych i kardiologicznych. Podczas wizyty lekarskiej warto więc przekazać informację o leczonych chorobach, ponieważ niektóre z nich mogą powodować zawroty głowy. Wówczas lekarz może zlecić badania krwi, badania serca lub badania obrazowe, jeśli podczas wywiadu medycznego pojawi się przesłanka do diagnostyki pod kątem zaburzeń układu nerwowego.

Mdłości i zawroty głowy – przyczyny

Zawroty głowy mogą występować oddzielnie jako pojedynczy objaw chorobowy lub też wraz z innymi objawami towarzyszącymi. Często mdłości i zawroty głowy występują w jednym momencie, co może sprawić, że będziesz niepokoić się o swój stan zdrowia. Jaka może być przyczyna zawrotów głowy i mdłości? Jedną z możliwych dolegliwości wywołujących oba te objawy jest zapalenie ucha środkowego. Dodatkowo zauważa się wówczas pogorszenie słuchu i wysięk z przewodu słuchowego. Zapalenie ucha środkowego nie jest jednak jedyną chorobą, która objawia się zawrotami głowy i mdłościami. 

Podobne objawy pojawiają się około godziny przed atakiem migreny. Jeśli wiesz, że miewasz migreny, zawroty głowy i mdłości mogą ostrzec Cię przed zbliżającym się gorszym samopoczuciem. Neurologiczne przyczyny zawrotów głowy i mdłości mogą mieć również poważniejsze przyczyny. Jeśli wraz z zaburzeniami równowagi występują problemy z mówieniem, podwójne widzenie lub unieruchomienie części twarzy, może być to objaw udaru mózgu. Wówczas niezwłocznie należy wezwać pomoc medyczną, ponieważ każda minuta może być niezwykle cenna w ratowaniu zdrowia i życia.

Poranne zawroty głowy

Gwałtowne wstanie z łóżka, okazuje się niemałym wyzwaniem dla układu krwionośnego. Krew, która krążyła w pozycji leżącej, nagle musi zostać przetransportowana do mózgu w zupełnie innym położeniu ciała. Z tego powodu wiele osób ma zawroty głowy krótko po wstaniu z łóżka. Aby ich uniknąć, spróbuj powoli usiąść na krawędzi łóżka i dopiero po kilku minutach wstać. Wówczas układ krwionośny będzie lepiej przygotowany do zmiany pozycji ciała. Ponadto nad ranem poziom ciśnienia tętniczego jest wyjątkowo niski. To również może powodować zawroty głowy. Krew krąży wolniej, dlatego potrzebujesz więcej czasu na wstanie. Jeśli jednak zawroty głowy pojawiają się regularnie, skonsultuj je z lekarzem.

Zaburzenia równowagi, mimo że są powszechną dolegliwością, warto obserwować, ponieważ stanowią ważną informację o stanie zdrowia. Nie lekceważ pierwszych objawów, gdyż zawroty głowy mogą wskazywać na wiele poważnych chorób. Konsultacja specjalistyczna pomoże wskazać źródło problemów zdrowotnych i dobrać odpowiednie leczenie. Dzięki temu zawroty głowy będą mogły stać się jedynie nieprzyjemnym wspomnieniem.

 

Autor: Anna Stachurska

Weryfikacja merytoryczna: lek. Agnieszka Żędzian

Bibliografia

  1. Narożny W., Prusiński A., Diagnostyka zawrotów głowy i zaburzeń równowagi, Wydawnictwo Harmonia, Gdańsk 2014.
  2. Gryglewska B., Zawroty głowy i upadki u osób w starszym wieku – wybrane zagadnienia praktyczne, „Aktualności Neurologiczne” 2018, t. 18, nr 1.
  3. Sienkiewicz-Jarosz H., Rejdak K., Zawroty głowy: przyczyny, epidemiologia, rodzaje i leczenie, „Polski Przegląd Neurologiczny” 2018, t. 14, nr 2.