4 lipca 2022

Czym się objawia i jak wygląda uczulenie na jad komara?

Komary to irytujące stworzenia, które potrafią skutecznie uprzykrzyć wypoczynek na świeżym powietrzu. Atakują zwłaszcza wiosną i latem, powodując nieprzyjemne ukąszenia. U niektórych osób ugryzienie komara powoduje uczulenie. Zobacz, jak wygląda alergia na jad komara i po czym można ją poznać.

Dlaczego jad komara uczula?

W naszych warunkach atmosferycznych komary atakują od wiosny do jesieni. Ich nasilone ataki przypadają na okres żerowania, czyli na przełomie czerwca i lipca. Najbardziej dokuczliwe są w godzinach porannych oraz wieczorem od godz. 18 do 21, nie znoszą bowiem słońca i suchego powietrza. Sprzyja im klimat ciepły i wilgotny, dlatego najwięcej ich znajdziesz nad jeziorami, bagnami, rzekami i w pobliżu innych akwenów. Lubią także łąki i lasy. Niestety, z chęcią atakują również mieszkania i ogrody.

W Polsce mamy około 50 gatunków komarów. Trudno ich uniknąć, jednak można skutecznie się przed nimi obronić. Trzeba pamiętać, że krwią odżywiają się wyłącznie samice – samce wolą soki roślinne. Samice potrzebują natomiast krwi do wytworzenia jaj. Gdy na Twoim ciele pojawi się swędzący, piekący i bolesny bąbel, to znak, że stałeś się ofiarą tego krwiopijcy. Dlaczego ukąszenie komara powoduje takie dolegliwości? Zacznijmy od tego, że gdy samica tego owada wybierze już sobie ofiarę, jej wyposażone w haczyki szczęki uszkadzają skórę w poszukiwaniu najlepszego miejsca do wyssania krwi. Jest to zazwyczaj drobna żyłka bądź naczynko. W ślinie komara znajduje się substancja, która uniemożliwia krzepnięcie krwi, dzięki czemu owad może się posilać. Białko zawarte w ślinie komara powoduje reakcję organizmu w postaci wyrzutu histaminy, co skutkuje opuchlizną, pieczeniem i świądem.

Niektóre osoby przeżywają ukąszenie komara znacznie dotkliwiej niż inne. Dzieje się tak, ponieważ są uczulone na jego jad. Choć uczulenie na ugryzienie komara zazwyczaj nie zagraża życiu, to jednak skutecznie potrafi je uprzykrzyć. Jeśli atak komara odczuwasz wyjątkowo dotkliwie, miejsce ukłucia jest opuchnięte, gorące, czerwone, a z rany wycieka płyn surowiczy, to oznacza, że możesz być uczulony na jad tego owada. Swoje podejrzenia w prosty i szybki sposób sprawdzisz, wykonując test z krwi na jad komara. Jest to zabieg polegający na pobraniu próbki krwi i oznaczeniu w jej surowicy przeciwciał specyficznych dla jadu komara. Takie badanie możesz zrobić nawet bez skierowania od lekarza.

Objawy uczulenia na ugryzienie komara

Symptomy alergii na jad komara są podobne do ukąszenia, jednak zdecydowanie bardziej dokuczliwe. Poznasz je po:

  • obrzęku,
  • zaczerwienieniu,
  • podwyższonej temperaturze zmienionego miejsca,
  • pieczeniu,
  • świądzie,
  • bólu,
  • wycieku płynu surowiczego.

To, jak długo utrzymują się objawy, zależy od indywidualnych predyspozycji. Czasami mijają po kilku minutach, jednak u osób uczulonych na komarzy jad mogą się utrzymywać nawet kilka dni. Jak długo będziesz się borykał z dolegliwościami, w dużej mierze zależy od Ciebie. Pamiętaj, że objawy nasila dodatkowe podrażnienie ugryzionego miejsca, czyli drapanie i pocieranie. Takie zachowanie może też doprowadzić do powstania nieestetycznych blizn w miejscu ukąszenia oraz zwiększyć ryzyko zakażenia. Ugryzienie komara trudno jest pomylić z ukąszeniem innego owada. W przeciwieństwie do osy, pszczoły czy szerszenia objawy po ataku komara pojawiają się stosunkowo powoli i nasilają z czasem. Intensywność objawów wzrasta, gdy miałeś kontakt z wieloma komarami.

Każdego roku ukąszenia możemy przeżywać inaczej – jednego roku mogą być bardziej dokuczliwe, a innego mniej. Na szczęście uczulenie na ugryzienie komara, choć potrafi uprzykrzyć życie i zniszczyć niejedną imprezę na świeżym powietrzu, nie zagraża życiu. Nie powoduje ono wstrząsu anafilaktycznego, który bywa najgroźniejszym objawem wielu alergii.

Jak walczyć z uczuleniem na jad komara?

Jeśli wykonasz test na obecność przeciwciał specyficznych dla jadu komara i wyjdzie on pozytywny, to oznacza, że musisz zachować szczególną ostrożność i unikać kontaktu z tymi owadami. Choć nie jest to łatwe, istnieją na to skuteczne sposoby. Niestety alergii na jad komara nie da się całkowicie wyleczyć. Może być wrodzona, ale może też pojawić się na każdym etapie życia. Prawdopodobieństwo alergii rośnie, jeśli często przebywasz w miejscach, w których jest dużo komarów. Narażone na uczulenie są osoby zamieszkujące przy akwenach oraz w pobliżu łąk i lasów. Jest wiele skutecznych sposobów, aby zminimalizować ryzyko ataku. W aptece i sklepach znajdziesz specjalne spraye przeciw komarom. Dostępne są także świece kadzidła oraz inne preparaty odstraszające owady. Wiele z nich produkowanych jest na bazie naturalnych składników. W odstraszaniu komarów pomogą także niektóre rośliny i zioła, takie jak:

  • kocimiętka,
  • lawenda,
  • komarzyca,
  • koper włoski,
  • pelargonia
  • bazylia
  • mięta.

Takie rośliny możesz hodować na balkonie, w domu lub w ogrodzie, ale warto także zrobić z nich domowy spray. Wystarczy zalać je wodą i odcedzić. Można też stosować olejki eteryczne na bazie tych roślin.

Unikaj wycieczek na łono natury w godzinach wczesnoporannych oraz wieczorem – wtedy bowiem komary są najbardziej dokuczliwe. Jeśli już musisz wyjść, pamiętaj o tym, żeby w miarę możliwości zabezpieczyć ciało. Ubierz długi rękaw i długie spodnie, a głowę przykryj kapeluszem bądź czapką z daszkiem.

Gdy mimo starań nie uda Ci się zapobiec atakowi latającego krwiopijcy, działaj doraźnie. Zmienione miejsce posmaruj maścią przeciwhistaminową, aby złagodzić obrzęk, świąd i pieczenie. Tego typu produkty znajdziesz w aptece bez recepty. Możesz także wykorzystać domowe sposoby w postaci okładów z rumianku, cebuli lub octu. Choć to wyjątkowo trudne – postaraj się nie drapać. Ulga będzie tylko pozorna, a wzmocni tylko dokuczliwe objawy.

Autor: Agata Muchowska

Bibliografia:

  1. T.C. Winegard, Komar: najokrutniejszy zabójca na świecie, tłum. M. Lorenc, Wydawnictwo Kobiece, Białystok 2020.
  2. K. Buczyłko, Alergia na owady niebłonkoskrzydłe, „Alergia. Astma. Immunologia” 2015, nr 20 (3), s. 170–177.
  3. M. Nitter-Marszalska, Alergia na owady, Mediton, Łódź 2016.