30 czerwca 2022

Jak przebiega rozwój dziecka w 30. tygodniu ciąży?

30. tydzień ciąży to połowa 7 miesiąca i czas, kiedy dziecko zmienia swoją pozycję na główkową, przygotowując się w ten sposób do narodzin. Z kolei u przyszłej mamy można zaobserwować tzw. syndrom wicia gniazda. Instynktownie organizuje ona przestrzeń na przyjście dziecka na świat.

W 30. tygodniu ciąży dziecko ma wykształcone wszystkie narządy, z których większość podjęła już pracę. W dalszym ciągu obserwuje się intensywny rozwój mózgu i płuc. Sprawdź, jakie jeszcze zmiany obserwuje się u dziecka w 30. tygodniu ciąży oraz jakie badania powinna wykonać przyszła mama na tym etapie.

30. tydzień ciąży – który to miesiąc?

Omawiany tydzień ciąży to początek 3. trymestru i środek 7. miesiąca. Do planowanego terminu porodu zostało około 10 tygodni. Tydzień 30. zaczyna się, gdy od ostatniej miesiączki upłynęło pełne 29 tygodni, a od zapłodnienia pełne 27 tygodni. W 30. tygodniu ciąża ma 29 tygodni i kilka dni.

Czy dziecko urodzone w 30. tygodniu ciąży to wcześniak?

Dziecko urodzone w 30. tygodniu ciąży to wcześniak, który wygląda jak noworodek, tyle że jest znacznie chudszy. Taki maluch nie potrafi samodzielnie oddychać, dlatego konieczne jest podłączenie go do respiratora. Nie ma wykształconego w pełni odruchu ssania, przez co nie może być karmiony piersią. Dzieci urodzone na tym etapie ciąży zazwyczaj pozostają w inkubatorze do czasu równoznacznego z 34. tygodniem ciąży. Wcześniej mają trudności z samodzielnym utrzymaniem odpowiedniej temperatury ciała. Po ukończeniu 6. miesiąca życia dzieci urodzone w 30. tygodniu ciąży podaje się immunizacji – podawane im są ciała odpornościowe syncytialnego wirusa oddechowego (tzw. wirusa RSV). To patogen odpowiedzialny za niebezpieczne infekcje układu oddechowego. Dlatego też należy wspomóc układ immunologiczny takich wcześniaków. Poród w 30. tygodniu ciąży zazwyczaj przeprowadza się na drodze cesarskiego cięcia.

Ile waży dziecko w 30. tygodniu?

W 30. tygodniu ciąży waga dziecka wynosi około 1500 g. W porównaniu z poprzednim tygodniem jego waga wzrosła o 200 g, czyli o 15%. Ciekawostka! To tak, jakby osoba o masie ciała 60 kg przytyła niemal 10 kg w 7 dni! Dziecko mierzy średnio 38 cm. Dla porównania tyle ma średnica dużej główki kapusty.

Jak rozwija się dziecko w 30. tygodniu ciąży?

W wyniku zwiększania ilości tkanki tłuszczowej dochodzi do stopniowego wygładzenia skóry dziecka. Na jej powierzchni obecny jest delikatny meszek. Jego zadaniem jest utrzymywanie odpowiedniej temperatury ciała. W większości przypadku ściera się on całkowicie przed porodem. Maluch w dalszym stopniu gromadzi tkankę tłuszczową. Omawiany tydzień ciąży to czas intensywnego rozwoju mózgu, w którym pojawia się więcej pofałdowań i rośnie liczba neuronów, czyli komórek nerwowych. W konsekwencji maluch jest w stanie odbierać jeszcze więcej bodźców. Coraz większy mózg wypycha kości czaszki do przodu. Dziecko już widzi. Rysy twarzy i poszczególne części ciała są wyraźnie zarysowane w badaniach USG. W dalszym ciągu rozwija się układ oddechowy, a zwłaszcza pęcherzyki płucne. U chłopców jądra zstępują do moszny. U dziewczynek wyraźnie widać łechtaczkę.

Ruchy dziecka w 30. tygodniu ciąży

Ze względu na dużych rozmiarów macicę, ale i na coraz większą wielkość dziecka, wolna przestrzeń płodowa staje się coraz mniejsza. Przez to też ruchy dziecka w 30. tygodniu ciąży stają się wolniejsze i bardziej skoordynowane. Dla wygody kuli się ono i krzyżuje rączki oraz nóżki. Wciąż jednak kopnięcia malucha są bardzo dobrze wyczuwalne przez przyszłą mamę i mogą powodować ból. Dziecko jest w stanie ssać kciuk.

Jaką pozycję powinno przyjąć dziecko w 30. tygodniu ciąży?

Omawiany tydzień to czas, kiedy maluch powinien zacząć przyjmować pozycję główkową – najbardziej odpowiednie ułożenie do porodu. W pozycji tej do przyjścia na świat ustawia się około 95% dzieci. Dziecko ułożone jest pionowo – pośladki i nóżki są w górze, a głowa stanowi część przodującą, która jako pierwsza pojawi się na zewnątrz. O przyjmowaniu tej pozycji dziecko da znać, zaczynając kopać pod żebrami zamiast w dolnej części brzucha. Jeśli przyszła mama nie obserwuje w 30. tygodniu ciąży zmiany ułożenia dziecka, nie ma powodów do obaw, maluch ma jeszcze czas na przyjęcie odpowiedniej pozycji.

Jakie badania powinna wykonać kobieta w 30. tygodniu ciąży?

Między 27. a 32. tygodniem ciąży przyszła mama powinna wykonać takie oto badania:

  • morfologia krwi,
  • badanie ogólne moczu,
  • oznaczenie przeciwciał odpornościowych,
  • badanie ultrasonograficzne – tzw. trzecie badanie prenatalne,
  • w przypadku występowania wskazań – podanie globuliny anty-D (między 28. a 30. tygodniem ciąży),
  • badanie cytologiczne, jeśli nie było wcześniej wykonane w okresie ciąży,
  • badanie ogólne podmiotowe i przedmiotowe, 
  • badanie we wzierniku i zestawione,
  • ocena czynności serca płodu,
  • pomiar ciśnienia tętniczego krwi,
  • pomiar masy ciała,
  • ocena ryzyka ciążowego.

 

Poza wspomnianymi wyżej badaniami w 30. tygodniu ciąży kobieta może zgłosić się na dodatkowe badania w ramach specjalnie opracowanego pakietu, które pozwolą na dokładną ocenę jej stanu zdrowia. Dodatkowo ważne jest, tak jak i na innych etapach ciąży, propagowanie zdrowego stylu życia, w tym zdrowia jamy ustnej, oraz praktyczne i teoretyczne przygotowanie do porodu, połogu, rodzicielstwa.

Jak zmienia się ciało kobiety w 30. tygodniu ciąży?

Od początku trwania ciąży do omawianego tygodnia kobiety przybierają na wadze średnio kilkanaście kilogramów. Ich masa ciała nadal będzie rosła – do końca ciąży jeszcze około 6 kg. Brzuch staje się coraz większy i znacznie utrudnia codzienne funkcjonowanie. Pojawiają się trudności z poruszaniem się i ułożeniem do snu. W 30. tygodniu ciąży brzuch twardnieje, co jest oznaką, że macica przygotowuje się do porodu. W 3. trymestrze brzuch zwiększa obwód o około 1 cm tygodniowo. Rośnie macica, która wywiera coraz większy ucisk na narządy znajdujące się w jamie brzusznej. Najbardziej odczuwalny jest ucisk na przeponę, powodujący trudności w oddychaniu – zadyszkę, nawet przy niewielkim wysiłku fizycznym. Powszechnie występującymi na tym etapie ciąży dolegliwościami są: zgaga, zaparcia, hemoroidy czy obrzęki – wrażenie spuchniętych kostek u nóg, palców u dłoni czy nadgarstków. Piersi stają się większe i wrażliwe na dotyk. Gromadzi się w nich pierwszy pokarm. To tzw. siara. U kobiet w 30. tygodniu ciąży nasilić się może tzw. syndrom wicia gniazda, w wyniku którego podświadomie przygotowują one dom na pojawienia się dziecka. To dobry czas na skompletowanie wyprawki i przygotowanie torby do szpitala.

 

Autor: dr n. o zdr. Olga Dąbska

 

Bibliografia

  1. M. Borszewska-Kornacka, Kompendium wiedzy o wcześniaku, Uniwersytet Medyczny w Warszawie, Warszawa 2013.
  2. R. Lesley, Twoja ciąża tydzień po tygodniu, Esteri, Wrocław 2016.
  3. Poradnik dla kobiet w ciąży i przyszłych rodziców. Online: https://www.nfz-szczecin.pl/files/5512_nfz_poradnik_dla_kobiet_pop_30_05_ostatecznie.pdf?PHPSESSID=d4801d24600baf1a3d74224c058f60e9 [dostęp: 19.05.2022].