2 czerwca 2022

Test immunochromatograficzny SARS-CoV-2 – na czym polega i kiedy warto go wykonać?

SARS-CoV-2 – co to jest?

SARS-CoV-2 to koronawirus, który wywołuje chorobę COVID-19. U większości osób zakażenie przebiega bezobjawowo lub łagodnie – mogą pojawić się dolegliwości pod postacią gorączki, bólu mięśni i stawów, kaszlu, utraty węchu czy smaku. U części chorych COVID-19 prowadzi jednak do zaburzeń oddychania, ciężkich powikłań, a nawet do zgonu. Wczesne wykrycie choroby umożliwia wdrożenie działań, które mają na celu ograniczenie rozprzestrzeniania się koronawirusa.

Na czym polega test immunochromatograficzny?

Testy immunochromatograficzne (kasetkowe) są coraz częściej stosowane z uwagi na prostotę oraz szybkość otrzymania wyniku (nawet w 15 minut). Zasada działania testu wykorzystuje metody immunologiczne – w przypadku badania przeciwciał IgG i IgM wskutek reakcji krwi pacjenta z antygenem w membranie testu w razie dodatniego wyniku następuje zabarwienie paska testowego, które można ocenić makroskopowo. Każdy test kasetkowy ma również pasek kontrolny – brak jego wybarwienia oznacza, iż wynik testu jest nieważny i należy go powtórzyć.

Co wykrywają testy immunochromatograficzne SARS-CoV-2?

Na rynku dostępne są dwa rodzaje testów kasetkowych SARS-CoV-2:

  • testy antygenowe, dla których materiałem do badania jest wymaz z nosogardzieli; wykrywają aktualne zakażenie koronawirusem SARS-CoV-2;
  • testy serologiczne, wykrywające obecność przeciwciał IgM i IgG w próbce krwi z palca. Są pomocne w diagnostyce aktualnego lub przebytego zakażenia wirusem SARS-CoV-2 oraz do stwierdzania obecności odpowiedzi humoralnej po szczepieniu przeciwko COVID-19. Co ważne, jest to ocena jakościowa, a nie ilościowa – nie otrzymamy z testu informacji o mianie wykrytych przeciwciał, a jedynie o ich obecności.

Po jakim czasie warto wykonać test immunochromatograficzny IgM i IgG?

Z wykonaniem testu najlepiej poczekać 10–14 dni. O ile przeciwciała IgM pojawiają się już po 3 dniach od pierwszych objawów COVID-19, o tyle do wytworzenia IgG potrzeba czasu – zwykle 7–10 dni. Do potwierdzenia aktualnej infekcji lepiej nadaje się test RT-PCR, wykrywający materiał genetyczny SARS-CoV-2. U osoby, która nigdy nie miała objawów zakażenia, a chciałaby sprawdzić, czy przeszła infekcję bezobjawowo, test można wykonać w dowolnym momencie. Osoby, które zaszczepiły się na COVID-19 i chcą ocenić odpowiedź układu immunologicznego na przyjętą szczepionkę, powinny wykonać test najwcześniej po 14 dniach od wakcynacji.

Ujemne IgM i IgG – co oznacza taki wynik?

Ujemne przeciwciała w klasie IgM i IgG mogą oznaczać, że organizm nie miał kontaktu z SARS-CoV-2. Należy jednak pamiętać, że do ich wytworzenia potrzeba czasu – jeżeli obecne są objawy sugerujące COVID-19, należy wykonać test RT-PCR, a badaniu serologicznemu można się poddać najwcześniej po 14 dniach od początku choroby.

Dodatnie IgM, ale ujemne IgG – czy to COVID-19?

Sytuacja, w której otrzymujemy dodatni wynik IgM, ale ujemny IgG, może dotyczyć pacjentów, którzy zarazili się koronawirusem około 3–7 dni temu. W ich przypadku także należy rozważyć test RT-PCR celem rozpoznania aktualnej infekcji.

Dodatnie IgG, ujemne IgM – przyczyny

Jeżeli w teście kasetkowym wynik IgM jest ujemny, a IgG dodatni, mamy do czynienia z osobą, która przeszła zakażenie COVID-19 lub była przeciwko niemu zaszczepiona.

 

A: lek. Agnieszka Żędzian